Schaatsen op natuurijs in 2017: genieten van het winterse ijs

Voor veel schaatsliefhebbers is er weinig zo bijzonder als schaatsen op natuurijs. Geen vaste baan of kunstmatig aangelegd ijs, maar sloten, plassen en vaarten die door vorst veranderen in een winterse speelplek. In 2017 bood de winter op verschillende momenten kansen om lokaal het natuurijs op te gaan. De omstandigheden verschilden per regio: waar het ijs op de ene plek sterk genoeg was, kon het elders nog onbetrouwbaar zijn.

Lokale ijsdagen in januari

De koudere periode aan het begin van januari 2017 zorgde op diverse plaatsen voor schaatsmogelijkheden. Vooral beschutte sloten en ondiepe wateren konden na meerdere nachten met vorst dichtvriezen. Dat betekende niet automatisch dat ieder water veilig was. Wind, stroming, sneeuw op het ijs en verschillen in diepte beïnvloeden hoe snel en gelijkmatig ijs aangroeit.

De winter leverde geen Elfstedentocht op. Daarvoor moet niet alleen een groot gebied langdurig koud genoeg zijn; ook de kwaliteit en dikte van het ijs moeten op de hele route voldoen. In 2017 bleef natuurijs schaatsen daarom vooral een plaatselijke ervaring.

Waarom schaatsen op natuurijs zo bijzonder is

Natuurijs heeft een eigen karakter. Het oppervlak kan glad en spiegelend zijn, maar ook ribbels, scheuren of sneeuwplekken bevatten. De omgeving maakt de tocht bovendien anders dan een rondje op een ijsbaan: je schaatst langs rietkragen, weilanden en winterse dorpen. Juist die combinatie van vrijheid, frisse lucht en wisselende omstandigheden maakt natuurijs voor veel mensen geliefd.

Veilig het ijs op

Wie in 2017 het natuurijs op ging, moest – net als in iedere winter – goed letten op de veiligheid. Een betrouwbare lokale ijsclub of gemeente kan informatie geven over plekken die zijn gecontroleerd of vrijgegeven. Ga niet af op het uiterlijk van het ijs: helder, wit of besneeuwd ijs zegt op zichzelf niet genoeg over de draagkracht.

• Schaats alleen op plekken waarvan de veiligheid lokaal is gecontroleerd.
• Vermijd bruggen, rietkragen, gemalen, inlaten en plekken met stroming.
• Ga bij voorkeur samen met anderen en neem een opgeladen telefoon mee.
• Draag warme, waterdichte kleding en neem waar mogelijk veiligheidsmateriaal mee.
• Keer om als het ijs kraakt, nat wordt of zichtbaar van kwaliteit verandert.

Een winterherinnering

Voor wie in 2017 op natuurijs kon schaatsen, waren het vaak de lokale momenten die bijbleven: een eerste tocht over een dichtgevroren sloot, kinderen op het ijs of een onverwacht zonnige middag op een plas. Natuurijs is nooit vanzelfsprekend. Juist daarom worden de dagen waarop het wél kan zo gekoesterd.

Schaatsen op natuurijs in 2017 was geen landelijk schaatsfeest, maar bood op verschillende plekken een mooie kans om van de winter te genieten. Met aandacht voor de omstandigheden en respect voor de veiligheid kon een korte vorstperiode toch zorgen voor onvergetelijke uren op het ijs.

 

Veilig Schaatsen op Natuurijs: 8 Essentiële Tips voor 2017

1. Controleer vooraf de lokale ijsdikte en veiligheidsmeldingen.
2. Schaats alleen op officieel vrijgegeven natuurijs.
3. Ga nooit alleen het ijs op; neem een maatje mee.
4. Draag warme, waterdichte kleding in laagjes.
5. Neem ijspriemen en een opgeladen telefoon mee.
6. Vermijd bruggen, rietkragen en plekken met stroming.
7. Houd afstand van wakken en andere schaatsers.
8. Keer om bij twijfel

Controleer vooraf de lokale ijsdikte en veiligheidsmeldingen.

Controleer voordat je in 2017 het natuurijs op ging altijd de lokale ijsdikte en actuele veiligheidsmeldingen. De omstandigheden kunnen per sloot, plas en regio sterk verschillen, en ijs dat er stevig uitziet is niet automatisch veilig. Raadpleeg daarom informatie van de plaatselijke ijsclub of gemeente en schaats alleen op water dat is gecontroleerd en veilig bevonden.

Schaats alleen op officieel vrijgegeven natuurijs.

Schaats alleen op natuurijs dat officieel is vrijgegeven door bijvoorbeeld een ijsclub of gemeente. Zij controleren of het ijs op de aangewezen plekken veilig genoeg is. Vertrouw niet alleen op de temperatuur of het uiterlijk van het ijs: de dikte kan per plek sterk verschillen. Blijf uit de buurt van niet-gecontroleerde sloten en plassen, ook als anderen er al schaatsen.

Ga nooit alleen het ijs op; neem een maatje mee.

Ga nooit alleen het natuurijs op: neem altijd een maatje mee. Mocht iemand door het ijs zakken of onderweg in de problemen komen, dan kan de ander hulp inschakelen en aangeven waar jullie zijn. Spreek vooraf af welke route jullie nemen en blijf bij elkaar. Zelfs op plekken waar anderen al schaatsen, kan het ijs onverwacht dun of zwak zijn.

Draag warme, waterdichte kleding in laagjes.

Draag tijdens het schaatsen op natuurijs warme, waterdichte kleding in laagjes. Zo blijf je beschermd tegen kou, wind en opspattend water, terwijl je een laag kunt uittrekken als je het tijdens het schaatsen warm krijgt. Kies bij voorkeur voor thermokleding als basislaag, een isolerende tussenlaag en een water- en winddichte buitenlaag.

Neem ijspriemen en een opgeladen telefoon mee.

Neem bij het schaatsen op natuurijs altijd ijspriemen en een opgeladen telefoon mee. Met ijspriemen kun je jezelf proberen uit het water te trekken als je door het ijs zakt. Bewaar ze binnen handbereik, bijvoorbeeld om je nek, en niet diep in een tas. Met een opgeladen telefoon kun je hulp inschakelen als er iets misgaat. Ga bij voorkeur samen op pad en vertrouw nooit alleen op je uitrusting: schaats uitsluitend op ijs waarvan de veiligheid lokaal is gecontroleerd.

Vermijd bruggen, rietkragen en plekken met stroming.

Vermijd bij het schaatsen op natuurijs bruggen, rietkragen en plekken waar water stroomt. Rond bruggen en riet kan het ijs dunner zijn doordat de kou er minder gelijkmatig vat op krijgt, terwijl stroming de ijsvorming kan vertragen of het ijs van onderaf verzwakken. Kies daarom voor een open, gecontroleerde plek en volg altijd de aanwijzingen van de plaatselijke ijsclub.

Houd afstand van wakken en andere schaatsers.

Houd op natuurijs voldoende afstand van wakken, scheuren en andere zwakke plekken. Het ijs kan daar onverwacht dun zijn, ook als het er stevig uitziet. Blijf ook uit de buurt van andere schaatsers: zo voorkom je botsingen en houd je ruimte om uit te wijken of op tijd te stoppen. Schaats rustig, let goed op je omgeving en volg aanwijzingen van de lokale ijsclub.

Keer om bij twijfel

Keer om bij twijfel: natuurijs kan er stevig uitzien, terwijl de dikte en kwaliteit ongemerkt veranderen. Hoor je het ijs kraken, zie je water op het oppervlak of merk je dat het ijs zachter wordt, ga dan niet verder. Volg de aanwijzingen van de lokale ijsclub en kies altijd voor een veilige terugweg—een mooie schaatstocht is het risico niet waard.